Organisatieverandering: waar begin je? Het begint eigenlijk altijd met het stellen van de juiste vragen.
Wat zijn dan de juiste vragen? Goeie vraag!
Verandertrajecten hebben de neiging om zichzelf in gang te zetten. Er is een besluit genomen, er is urgentie, er zijn mensen die aan de slag willen. De energie is er. Wat ontbreekt, is het gesprek dat voorafgaat aan alle actie: het gesprek over wat er werkelijk speelt, wat mensen nodig hebben en wat deze verandering vraagt van de organisatie. Niet het gesprek over de planning, wel over de mensen.
Waarom dat gesprek er niet van komt
De reden is simpel: het voelt als vertraging. Er is al een besluit. De koers is bepaald. Waarom dan nog vragen stellen? Maar dat is precies de denkfout. Vragen stellen vóór de uitvoering is geen vertraging, het is de snelste route naar een verandertraject dat écht werkt.
Want wat je niet weet vóór de start, kom je gegarandeerd tegen tíjdens het traject. Weerstand die je niet had zien aankomen. Medewerkers die afhaken omdat ze zich niet gehoord voelen. Een boodschap die niet landt omdat hij niet aansluit bij wat er leeft. Dat kost meer tijd dan dat eerste gesprek ooit had gekost.
Wat dat gesprek inhoudt
Het gaat niet om één gesprek met één persoon. Het gaat om een bewuste verkenning vóórdat de uitvoering begint. Met de opdrachtgever: wat is de verandering precies, wat moet er anders en waarom nu? Met de doelgroep: hoe kijken mensen naar deze verandering, zien ze de noodzaak, wat hebben ze nodig? En met jezelf: wat weet ik nog niet, en wat moet ik weten om dit goed te kunnen begeleiden?
Die verkenning geeft je iets wat geen projectplan je geeft: begrip. Begrip van de context, van de geschiedenis van verandering in deze organisatie, van de twijfels die mensen hebben maar nog niet hardop uitspreken. En dat begrip is de basis van alle goede verandercommunicatie die daarna komt.
Vragen stellen is geen twijfelen
Er is een misverstand dat dit soort verkenning omgeeft: dat het vragen stellen over de verandering betekent dat je twijfelt aan de verandering. Dat is niet zo. Je kunt volledig achter een koers staan en tegelijk willen begrijpen hoe die koers landt bij de mensen die hem moeten uitvoeren.
De vragen die je moet stellen
De ultieme vraag voor verandering: wat heb jij nodig om te kunnen veranderen? Om daartoe te komen, hebben we een aantal hulpvragen in beeld gebracht. Vragen om de verandering in kaart te brengen, vragen die je kunt stellen als je in gesprek gaat met je opdrachtgever en vragen die je niet mag missen als je de doelgroep spreekt.
Misschien gaat dit enigszins kort door de bocht 😉 Er zijn natuurlijk nog héél véél meer vragen die je kunt stellen. Met deze vragen kom je in ieder geval al een heel eind in de belevingswereld van de ander. En daarmee wordt de verandering voor zowel jou als voor de ander, alweer een stukje gemakkelijker.
Download hier de vraagplaat voor verandering 👇
aan de slag met verandering in jouw organisatie?
Anne helpt graag!
